Değişim Neden Sancılıdır? Her Zaman Acı Verici Midir?

Psikanalitik açıdan değişim, yalnızca yeni bir düşünce ya da davranış biçiminin edinilmesi değil, benliğin örgütlenme biçiminde bir dönüşüm anlamına gelir. Bu nedenle değişim, bilinçdışı düzeyde bir kayıp deneyimini içerir.

Kişi, mevcut içsel yapısının -her ne kadar işlevsiz ya da acı verici olsa da- sürekliliğini koruma eğilimindedir; çünkü bu yapı, geçmişte belirli bir ruhsal dengeyi sağlamıştır.

Değişim, bu dengenin bozulmasını ve içsel çatışmaların yeniden canlanmasını beraberinde getirir. Bu süreçte kişi, bir zamanlar savunma işlevi gören düşünme ve hissetme biçimlerininin artık aynı işlevi görmediğini fark eder.

Bu dengenin bozulması tanıdık olanın kaybını da beraberinde getirir. Bu yüzden sancılıdır. Ancak bu sancı; bir bozulmanın değil, ruhsal bir yeniden yapılanmanın işaretidir.

Sonuç olarak, değişim her zaman acı verici değildir; fakat acısız da değildir. Sancının kaynağı yıkım değil, dönüşümdür. Psikanalitik çalışmada bu sancı, benliğin daha esnek ve daha gerçek bir biçimde örgütlenmesine zemin hazırlayan bir geçiş alanı olarak düşünülebilir.